Her biri iki-üç dakikalık, her biri farklı bir vesile için iki tam yıl dönümü konuşması. İsimler ve şirketler uydurma, işleyiş gerçek. Her konuşmadan sonra, neyin onu taşıdığı yazıyor; böylece kalıbı kendi yıl dönümüne aktarabilirsin. Arkasındaki yapıyı Yıl dönümü konuşması yazmak sayfası açıklıyor.
Örnek 1: Şirketin 25. yılında genel müdür
Durum: Hartkamp marangozhanesinin yaz partisi, 120 konuk: çalışanlar, aileler, sadık müşteriler. Genel müdür yemekten sonra konuşuyor, üç dakika.
Sevgili çalışma arkadaşlarım, sevgili şirket dostları,
1999’da bu salonda tam olarak bir yazı masası vardı. Babama aitti, eğriydi çünkü zemin eğriydi ve üstündeki telefon ödünç alınmıştı. Bir müşteri aradığında daire testeresini durdurmak gerekirdi. Yoksa “şirket”in iki kişi ve bir köpekten ibaret olduğu duyulurdu.
Bugün 43 kişiyiz ve zemin dümdüz. Yan salonda yedi makine duruyor; babamın 1999’da bunların broşürleri bile yoktu. Bu 25 yıldan üç anı bu akşam yanımda eve götürüyorum.
İlki: 2003, ilk büyük siparişimiz, Wilms kitapçısının mağaza donanımı. Üç gece boyunca aralıksız çalıştık, babam kamyonette uyudu. Bay Wilms bize sonrasında on bir müşteri daha gönderdi. On bir. Liste hâlâ elimde, çalışma odamda asılı.
İkincisi: 2009, kriz. Siparişler gitti, banka gergin. O zaman mola odasında oyladık: kimse işten çıkmak zorunda kalmasın diye herkes geçici olarak yüzde on feragat etsin mi? 19 elden 19’u havadaydı. Bu şirketi bir arada tutan şeyi bilmek isteyen varsa: İşte o andı ve onu unutmuyorum.
Üçüncüsü bir tarih değil. Üçüncüsünün adı Jürgen. İlk günden beri burada ve bugün kendi hizmet yıl dönümünü sessizce kutluyor. Jürgen dört çırak kuşağı yetiştirdi; bugünkü atölye şefimiz Selin de bunların içinde, stajyer olarak geldi ve kaldı. Bu evin bir temeli varsa, onun adını taşır. Jürgen, lütfen bir an ayağa kalk.
Babam 1999’da şöyle demişti: “25 yıl sonra hâlâ ayaktaysak, bir tur ısmarlarım.” Baba, üç numaralı masada oturuyorsun. Verdiğin sözü işte burada, herkesin önünde hatırlatıyorum; bar kartını çoktan aldı bile.
Bu yıl dönümünü kuran 43 kişiye. Bugün artık aramızda olamayanlara. Ve önümüzdeki 25 yıla: İlk kadeh babama gidiyor. Şerefe!
Bu konuşma neden işe yarıyor: Giriş, yalnızca bu şirkete ait ayrıntılarla dolu bir sahne: eğri masa, ödünç telefon, köpek. Bir kronik yerine, her birinin somut bir sayısı olan üç dönüm noktası geliyor (on bir müşteri, 19 elden 19’u). Takdir, adı olan bir insana gidiyor ve salon alkışlamak için bir an buluyor. Kapanış ise babanın sözü üzerinden geçmişle geleceği birbirine bağlıyor; kimseyi rezil etmeyen bir espriyle ve herkes için bir eylemle: kadeh kaldırmayla.
Örnek 2: Derneğin 100. yılında dernek başkanı
Durum: TuS Eichenrode 1926’nın şenlik akşamı, şenlik çadırı, yaklaşık 300 konuk. Başkan, uzun süreli üyelerin onurlandırılmasından önce üç dakika konuşuyor.
Sevgili dernek ailesi, sevgili konuklar,
14 Mart 1926’da on bir adam “Zur Linde” lokantasında buluşup bir jimnastik derneği kurdu. Aylık aidat: 30 pfennig. O günkü tutanak defteri bugün girişte, önde duruyor. Kurucu üye Wilhelm Sasse’nin el yazısını çözebilen varsa yönetim kuruluna başvursun. Yıllardır uğraşıyoruz.
100 yıl. Bu dört kuşak demek. Dernek savaşı atlattı, para reformunu, 1987’deki salon yangınını ve, saygıyla söylüyorum, salon kullanım çizelgesi üzerine bir asırlık tartışmayı.
Bu 100 yıldan iki hikâye seçmek istiyorum. 1962’de sekiz kadın, o dönemki yönetim kurulunun açık direnişine rağmen ilk kadın takımını kurdu. Bugün kadınlar üyelerimizin yüzde 55’ini ve yönetim kurulunun yarısını oluşturuyor. O günün direnişi bugün en iyi esprimiz.
1998’de ise burada, projektörsüz bir genç takım vardı. Derneğin parası yoktu, bu yüzden on iki baba ve anne, ödünç aldıkları bir kazıcıyla dört hafta sonu boyunca direkleri kendileri dikti. Kazıcı, çiftçi Bösch’ten geldi; iki kasa bira ve bir onursal üyelik karşılığında. İkisini de verdik. Kurucuların ikisi bu akşam burada oturuyor. Projektörler hâlâ yanıyor.
Bugün TuS’un 640 üyesi var. En küçüğü dört aylık ve üyelik başvurusunu elbette kendisi imzalamadı. En büyüğünün adı Herta Sasse, 93 yaşında, kurucu üyemizin torunu, ve pazartesileri hâlâ kıdemliler grubunda jimnastik yapıyor. Herta, hepimiz seni örnek alıyoruz.
100 yılı asıl ayakta tutan şey hiçbir tutanak defterinde yazmıyor: gönüllü emeğe verilen saatler. Yalnızca geçen yıl 70 antrenör, veznedar ve saha görevlisi bu dernek için karşılıksız 9.000 saatten fazla çalıştı. Onlardan on ikisini birazdan 40 ve daha uzun yıllık üyelikleri için onurlandıracağız. Öne geldiklerinde orada dernek tarihinden bir parça duracak ve hepinizden o zaman ayağa kalkmanızı rica ediyorum.
TuS’a önümüzdeki 100 yıl için, ilk 100 yılı ayakta tutan şeyin aynısını diliyorum: yağmur yağsa bile cuma günleri salonu açan insanlar. TuS Eichenrode’a!
Bu konuşma neden işe yarıyor: Kuruluş dönemi, elle tutulur ayrıntılarla salona giriyor: 30 pfennig aidat, girişteki gerçek tutanak defteri, herkesin sonradan bakabileceği bir şey. 100 yıl insana çevriliyor: 1962’deki kadın takımından, kurucunun bütün dernek tarihine köprü kuran 93 yaşındaki torununa kadar. Mizah, derneğin kendine yönelik ironisi (salon çizelgesi, yanılan yönetim kurulu) ve hiçbir üyeyi kişisel olarak vurmuyor. Konuşma, salona verilen açık bir sahne yönergesiyle ardından gelecek onurlandırmayı hazırlıyor: Böylece seyirci takdirin parçası oluyor.
Her iki konuşmanın ardındaki kalıp
İkisi de aynı iskeleti izliyor: önce ilk dönemden bir sahne, sonra gerçek sayılarla iki üç dönüm noktası, adıyla insanlara takdir, en sonda yalnızca bu yıl dönümüne yakışan bir dilek. Kendi konuşmanı kuracaksan: önce hikâyeleri, sonra yıl rakamlarını topla. Bu sırayla. Uzunluk, ton ve tipik hatalarla birlikte tam yapıyı Yıl dönümü konuşması yazmak sayfası açıklıyor; eloqole senin verdiğin bilgilerden konuşma sürene tam oturan bir konuşma çıkarıyor.