Okula başlama için iki eksiksiz konuşma, biri aile çevresi için, biri okuldaki okula başlama töreni için. İkisi de altı yaşındaki bir çocuğun her cümleyi anlayacağı şekilde yazıldı, çünkü çocuklar dinliyor. Her konuşmanın ardından neden işe yaradığını bulacaksınız. Kurguyu, uzunluğu ve hataları Okula Başlama Konuşması sayfası anlatıyor.
Örnek 1: Okula başlama gününde annenin aile çevresindeki konuşması
Durum: Okula başlama töreninden sonra kahve sofrası, sekiz akraba ve vaftiz annesi; anne konuşuyor, oğlu okul külahıyla yanında oturuyor.
Sevgili Emil. Bu sabah saat altıda giyinmiş, sırtında çantanla mutfakta duruyordun. Tören saat onda başlıyordu. Okula işte bu kadar çok gitmek istiyordun.
Herkesin önünde sende ne gördüğümü söylemek istiyorum. Adını yazabiliyorsun bile, başında koca bir E ile. Yüze kadar sayabiliyorsun, arada yetmiş biraz mola verse de. Ve kahvaltı sofrasında en güzel şakaları sen anlatıyorsun. Baban hâlâ çalışıyor.
Okulda artık okumayı ve hesap yapmayı öğreneceksin. Kimi şey hemen olur. Kimi şey zaman alır. İkisi de olması gerektiği gibi. Bir şey ters giderse ertesi gün yine gider ve bir daha denersin. Öğrenmek işte tam olarak budur ve bunu çoktandır yapabiliyorsun.
Sana, birlikte gülebileceğin bir sıra arkadaşı diliyorum; kız ya da erkek. Sana, şakalarını seven bir öğretmen diliyorum. Ve sana, sabahları bugünkü gibi severek yola koyulmayı diliyorum.
Değerli aile: Fincanları ve bardakları kaldırın. Birinci sınıf öğrencimiz Emil’e. Ve ardından nihayet okul külahında ne olduğuna bakacağız.
Bu neden işe yarıyor: Konuşma çocuğa doğrudan sesleniyor ve her cümle, altı yaşındaki biri için kelime testini ve uzunluk testini geçiyor. Somut ayrıntılar konuşmayı taşıyor: sabah saat altı, koca E, mola veren yetmiş. Cesaret bölümü, hata kelimesini büyütmeden baskıyı azaltıyor. Sonda bir eylem var: okul külahını açmak, tören havasında bir kapanış cümlesi değil. Aşağı yukarı 220 kelime, iki dakikayı biraz aşıyor.
Örnek 2: Okul müdürü birinci sınıfları karşılıyor
Durum: İlkokulun spor salonunda okula başlama töreni, ilk sıralarda okul külahlarıyla 48 birinci sınıf öğrencisi, arkalarında anne babalar ve büyükanne büyükbabalar.
Sevgili çocuklar: Hoş geldiniz. Bugün en önde oturuyorsunuz. Burası sizin yeriniz, çünkü bugün sizin gününüz.
Ben Bayan Behrens, okul müdürü. Yani: Bu okulda her şeyin yolunda gitmesine dikkat ederim. Beni koridorda görürseniz el sallayabilirsiniz. Ben her zaman el sallayarak karşılık veririm.
Bugün hepinizin yanında bir okul külahı var. Size bir sır vereyim: İçindeki şekerler bu akşam biter. Ama burada bizden aldığınız şey kalır. Okumak. Yazmak. Hesap yapmak. Ve arkadaşlar. Onlardan bazılarını hayatınız boyunca yanınızda tutarsınız.
Belki bugün içinizden biri heyecanlıdır. Bu iyi. Heyecanlı olmak şu demek: Önemli bir şey başlıyor. Ben de bu sabah heyecanlıydım. Her yıl yeniden.
Birazdan sınıf öğretmenlerinizle tanışacaksınız. Bayan Yilmaz ve Bayan Peters sizi çoktan bekliyor. Size sınıfınızı ve yerinizi gösterecekler. Yarın da ilk dersinize gireceksiniz.
Değerli anne babalar, değerli büyükanne büyükbabalar: Çocuklarınız bizde emin ellerde. On dört öğretmen onlarla ilgileniyor, bir de her topu çatıdan indiren bir okul görevlisi var. Yarın sabah okul kapısında içiniz rahat bırakın. Oradan sonrasını biz devralıyoruz.
Ve şimdi, sevgili birinci sınıflar: Birazdan sınıfınızı okuyacağım. Adınızı duyunca ayağa kalkıp öğretmeninize gidiyorsunuz. 1-A sınıfı, siz başlıyorsunuz. Astrid-Lindgren Okulu’na hoş geldiniz. İlk okul yılınız şimdi başlıyor.
Bu neden işe yarıyor: Hayatın ciddi tarafı üzerine tek bir cümle yok. Okul müdürü görevini çocuk diliyle anlatıyor ve el sallamayla, her çocuğun hemen anladığı bir teklif yapıyor. Okul külahı fikri, getirilen o nesneyi konuşmanın mesajına çeviriyor: Okulun verdiği şey kalır. Anne babalar tam olarak bir paragraf alıyor; okul programı nesri yerine bir sayı ve bir görüntüyle. Ve son bir yönetmen talimatı, tören kesintisiz devam ediyor. Aşağı yukarı 290 kelime, üç dakikaya az kalıyor.
Her iki konuşmanın ardındaki kalıp
Her iki konuşma da çocukları asıl dinleyici olarak ciddiye alıyor: kısa cümleler, bilinen kelimeler, her paragrafta bir görüntü. Her ikisi de bir eylemle bitiyor: okul külahına bakmak ya da sınıfların çağrılması. Fark yarıçapta: Anne bir çocuğa adıyla sesleniyor, okul müdürü aynı tonla aynı anda 48 çocuğa. Kendi konuşmanızı yazarken her cümleyi tek bir soruyla sınayın: Bunu altı yaşındaki biri anlar mı? eloqole en baştan böyle yazıyor.